Μαθήματα μιας άλλης ιστορίας

Κάποιες δημοσκοπήσεις στους δρόμους της Κύπρου τελευταία έδειξαν ότι μια ανησυχητικά μεγάλη μερίδα πολιτών γνωρίζουν ελάχιστα για την ιστορική ταυτότητα της χώρας, προκαλώντας απογοήτευση ή ακόμα και οργή σε όλους εμάς, που θεωρούμε φυσικά ότι γνωρίζουμε πολύ καλά ποιοι είμαστε, από πού ερχόμαστε και πού βαδίζουμε. Τι απαντήσεις θα εισέπραττε άραγε κανείς αν ρωτούσε για τις επετείους της πρώτης Μαΐου; Ή μήπως δεν είναι αυτή μια ημερομηνία καθοριστική για την ταυτότητα και τη συνείδησή μας σαν πολίτες;

Η απεργία του Μάη του '36 στη Θεσσαλονίκη που κατέληξε σε βίαιο αιματοκύλισμα, εμπνέοντας στο Ρίτσο τον πολυτραγουδησμένο "Επιτάφιο"

Η απεργία του Μάη του ’36 στη Θεσσαλονίκη που κατέληξε σε βίαιο αιματοκύλισμα, εμπνέοντας στο Ρίτσο τον πολυτραγουδησμένο «Επιτάφιο»

Όσο μια εθνική εξέγερση, ένας αγώνας ενάντια σε δυνάστες, ένας πόλεμος, μια νικηφόρα μάχη είναι στοιχεία που συνθέτουν την ιστορική ταυτότητα ενός λαού, άλλο τόσο τον έχουν σμιλέψει οι καθημερινές του μάχες με την επιβίωση, η ανθρώπινη απαίτηση για αξιοπρέπεια, η ανάγκη για ποιότητα ζωής και δικαιώματα αναγνωρισμένα στα χαρτιά μονάχα εδώ και αιώνες. Στην Κύπρο, η ιστορία του εργατικού κινήματος μοιάζει να έχει θυσιαστεί στο βωμό ποικίλων προσχημάτων εδώ και μισό αιώνα περίπου, με σποραδικά σκιρτήματα τις δεκαετίες του ’80 και του ’90. Έκτοτε οι στόχοι των συντεχνιών – που με κόπο και κινδύνους ιδρύθηκαν μέσα στην καρδιά της Αγγλοκρατίας – περιορίζονται σε ένα συγκαταβατικό παζάρεμα «φιλικών διακανονισμών» με την εργοδοσία.

Από το ιστορικό ένθετο της εφημερίδας "Πολίτης" ("Χρονικό", 2008)

Από το ιστορικό ένθετο της εφημερίδας «Πολίτης» («Χρονικό», 2008)

Κι αν στις εθνικές επετείους θεωρείται προδοσία η λησμονιά, παραδόξως δε θεωρείται εξίσου προδοτική η παραγνώριση των αγώνων που έδωσαν οι πατεράδες, παππούδες, προπαππούδες μας εργάτες σε οικοδομές, ορυχεία, λατομεία, ναυπηγεία και βιοτεχνίες στα 1930 και 1940 απέναντι σε ξένους και ντόπιους εργοδότες. Κι ήταν αγώνες κάτω από συνθήκες ακόμα πιο σκληρές κι επικίνδυνες από τις σημερινές, με το βρετανικό αυταρχισμό να μην επιτρέπει και πολλά-πολλά. Όσο για τις διεκδικήσεις του τότε, αυτές παραμένουν και σήμερα όνειρο θερινής νυκτός για μια δυσανάλογα μεγάλη μερίδα των εργαζομένων.

Έχοντας γυρίσει την πλάτη στη μικρή, αλλά ουσιαστική, ιστορία του εργατικού κινήματος στην Κύπρο, έχουμε στερέψει από πρότυπα, κουράγιο και έμπνευση για νέους αγώνες.Έχουμε διαγράψει μια και καλή και την ίδια τη ζωτική σχέση του εργατικού κινήματος της χώρας μας με εκείνο στη γειτονική Ελλάδα, στην υπόλοιπη Ευρώπη και τον κόσμο. Οι νεκροί εργάτες της Πρωτομαγιάς στο Σικάγο το 1886, οι καπνεργάτες του Μάη του ’36 στη Θεσσαλονίκη, οι 200 κομμουνιστές της Καισαριανής του Μάη του ’44 (του πιο αιματηρού από όλους τους τρομερούς μήνες της Κατοχής), και τόσοι άλλοι νεκροί και τραυματίες στους χώρους δουλειάς μέχρι και σήμερα, είναι στις συνειδήσεις μας λευκές σελίδες, συγχωροχάρτι για τη δική μας αδράνεια, το δικό μας εφησυχασμό.

Στην Καισσαριανή...

Στην Καισσαριανή…

Μπορεί κανείς να διανοηθεί άλλη πιο ντροπιαστική πράξη αυτοϋποδούλωσης από την παραγνώριση της ιστορίας; Τα μαθήματα που με τόσο κόπο και αίμα διδάσκονται στη Ανθρωπότητα δεν μπορούν να καταχωνιάζονται τόσο ανώδυνα στη λήθη. Ούτε και υπάρχουν εναλλακτικές σε αυτές τις περιπτώσεις. Κι αυτό η ιστορία μας το έμαθε, και μάλιστα η πιο πρόσφατη. Γιατί καμιά κυβέρνηση – κυπριακή, ελληνική ή άλλη – όσες κόκκινες σημαίες κι αν ανεμίζει, δε θα παλέψει ποτέ για το 8ωρο, την κοινωνική ασφάλιση, την παιδεία, την υγεία των πολιτών, αν οι «μεγάλοι» δεν έχουν να κερδίσουν από αυτό. Και δεν έχουν να κερδίσουν. Μάλλον από την καταπάτηση και το διασυρμό των εργαζομένων προσδοκούν οφέλη. Πικρό κι αυτό το μάθημα.

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s